Article on other languages:
- Silesië
- سيليزيا
- Силезия
- Silezia
- Slezsko
- Schlesien
- Schlesien
- Σιλεσία
- Silesia
- Silezio
- Silesia
- Sleesia
- Silésie
- Sileezje
- Silesia
- שלזיה
- Šleska
- Šleska
- Szilézia
- Silesia
- Slesia
- シレジア
- Silesia
- სილეზია
- 실롱스크
- Silesia
- Schlesien
- Silezija
- Силезия
- Silezië
- Schlesien
- Schlesien
- Silèsia
- Śląsk
- Silésia
- Silezia
- Силезия
- Silesia
- Sliezsko
- Šlezija
- Шлеска
- Schlesien
- Silezya
- Сілезія
- Silesia
- 西里西亞
.png)
Ślůnsk (pol.: Śląsk, mjym. Schlesien, czes. Slezsko, dolnośl.: Schläsing, łać. Silesia) – regijůn a historyczno krajina położůno we Strzodkowyj Ojropje, na teryńe Polski, Czeskij Republiki a Mjymjec. Ślůnsk położůny je we dorzyczu gůrnyj a strzodkowyj Uodry a poczůnkowygo bjygu Wisły. Terozki skiż uodmjynnych geograficznych, historycznych, ekůnůmicznych a etńicznych warůnkůw, na cołkość Ślůnska kuplujům śe dwa regijůny – Gůrny Ślůnsk a Dolny Ślůnsk.
Nojwjynkszům gůrům Ślůnska je Śńyżka.
Geografijo
Grańice
Za pjyrsze, krejym regijůnu bůł wodny tajlůng Gůrnyj Uodry. Poza Ślůnskym rozlygowany bůł Bytůń, kery leżoł we dorzyczu Wisły (małopolski grůd). Ślůnsko-wjelgopolso grańica bůła uoznoczano uod lyńijo wodnygo tajlůngu Uodry a Warty, a połedńowym krejym bůły gůrske wjyrchy. Podle kůncepcyje ruchu ludnośći rzykůma, do Ślůnska wrachowowała śe kłodzko źymja we dorzyczu Uodry. Wjerza nojstarszo grańica Ślůnska a Łużyce bjygła wzduż Łużyckij Nyse.ź
Na połedńowym wschodźe tradycyjnům grańicům je rzyka Bjoło (krej mjyndzy downymi djecezyjůma – wrocłowskům a krakowskům, choćoż uod 1179 roku do stolećo źymje Uośwjyńćimskigo Kśůnżynstwa, Zatorskigo Kśůnżynstwa a Śewjerskigo Kśůnżynstwa noleżały do ślůnskich Pjastůw). Na połedńowym wschodźe krej bjygńe wjyrchůma Ślůnskigo Beskidu, jak: Klimczok, Kotorz, Malinowsko Skała, Barańo Gůra a Uochodźita. Na wyżce sztadůw Czechowicy-Dźydźicy, Pszczyna a Bjerůń grańicowům rzykům je Wisła (do ujśćo Przymsze), a potym Przymsza. We Gůrnoślůnskim Industryjnym Uokryngu krejym je Bryńica.
We mjymjeckij tradycyji grańice prowincyje Ślůnsk spamjyntane sům jako tradycyjne kreje Ślůnska, przi czym wrachowujům dů ńigo m.in. teryny rozlygowane na zachůd uod Kwise, przi tym we polskij tradycyji na zachodźe to gynau Kwisa je krejym. Te porůżńyńa dajům baza na spjyrki uo tyn krej. Problymym je tyż połedńowo grańica Dolnygo Ślůnska, kreo bjygńe wjyrchůma Sudetůw – podle ńykerych kłodzko źymja je uosobnům historycznům krajinům.